Każdy niemal człowiek natychmiast rozpozna akordy „Walca kwiatów” z baletu „Dziadek do orzechów”, odgłos dział jako motyw przewodni uwertury „Rok 1812” i allegro giusto z „Jeziora łabędziego”. Dzieła te – podobnie jak wiele innych baletów, oper, uwertur, symfonii i koncertów – czynią Piotra Czajkowskiego największym rosyjskim (co najmniej) kompozytorem wszech czasów.
Dzieła urodzonego w maju 1840 roku Czajkowskiego powstałe, gdy był jeszcze nastolatkiem, po raz pierwszy zostały wykonane publicznie w 1865 roku. Piotr był drugim z sześciorga dzieci Ilii i Aleksandry, które przetrwały poród. Rodzice zmarli na cholerę, gdy kompozytor miał 14 lat. Gdy skończył 21, rozpoczął naukę w nowo powstałym konserwatorium petersburskim, choć spełnił też pragnienie rodziców, znajdując sobie zatrudnienie gwarantujące stały dochód – pracował w Ministerstwie Sprawiedliwości. W 1863 roku Czajkowski przeniósł się do Moskwy, gdzie został profesorem harmonii w tamtejszym konserwatorium.
Stała praca pozwoliła mu rozpocząć płodną karierę kompozytorską – opublikował sporo dzieł, z których niektóre odniosły sukces wśród krytyków, inne zaś spotykały się z obojętnością. Gdy w 1876 roku „Jezioro łabędzie” przyniosło mu sukces finansowy, rok później zrezygnował ze stanowiska w konserwatorium, by móc poświęcić się całkowicie komponowaniu, nie rozpraszając się uczniami i wymagającymi wierzycielami. Łącznie opublikował 169 dzieł, w tym powstałe pod koniec jego życia „Śpiącą królewnę” (1890) i „Dziadka do orzechów” (1892).
Życie osobiste Czajkowskiego było mniej udane. Pragnąc stłumić swój homoseksualizm, na który rosyjskie społeczeństwo patrzyło nieprzychylnie, w 1877 roku poślubił młodą wielbicielkę imieniem Antonina. Małżeństwo przetrwało zaledwie kilka tygodni. Rozstrój nerwowy, którego zaznał wówczas kompozytor, doprowadził go do próby samobójczej. Przez kolejne lata zmagał się z nawrotami depresji. Zmarł samotnie w 1893 roku w Sankt Petersburgu.