W islamskim fikhu wymienione są ścisłe wymagania i standardy, jakie musi spełniać budynek, by zostać meczetem, te zaś konstrukcje, które ich nie spełniają, zostają co najwyżej musallami („miejscami modlitw”). Zgodnie z prawem szariatu, gdy meczet zostaje obwołany świętym miejscem, pozostaje nim aż do Dnia Sądu (Jaum ad-Din). Najstarszy i największy meczet świata, Al-Masdżid al-Haram, został zbudowany w Mekce około 638 roku naszej ery. Na jego terenie znajduje się Kaaba, najświętsze ze wszystkich ważnych dla islamu miejsc. Sam Prorok ustanowił również inne meczety, z których znany jest zwłaszcza ten w Medynie. Stamtąd tradycja wznoszenia tych budowli z charakterystycznymi kopułami, minaretami i salami modlitw, nad którymi czuwa imam, została zaniesiona dalej na mieczach muzułmanów i w VII wieku obecna była w całej Arabii, na Bliskim Wschodzie i w Afryce Północnej. Pierwszy meczet na Dalekim Wschodzie – w Xi'an – pochodzi rzekomo z połowy VIII wieku. Te miejsca modlitwy, jałmużny i nauki stanowią fizyczne serca muzułmańskiej cywilizacji.